Ο ποταμός Νυαμπαρόνγκο, της Fanny Schertzer

(δικαιώματα)

















10 Φεβρουαρίου 2010

Αυτοί και οι Άλλοι (15ος αι. - 1990 μ.Χ)


Από το http://www.uganda-visit-and-travel-guide.com/rwanda-history.html  (Πρόκειται για την επίσημη ιστοσελίδα του ουγκαντέζικου ΕΟΤ. Ουγκάντα και Ρουάντα αναμετρήθηκαν με τα όπλα πριν λίγα χρόνια. Ωστόσο, η εικόνα που μας δίνουν οι ουγκαντέζοι για τους γειτόνους τους δεν επηρρεάζεται από τον μεταξύ τους ανταγωνισμό.)

Αυτοί με τις αγελάδες από την ανατολή της Ηπείρου
Βρήκαν τους Αλλους καλλιεργητές των λόφων
Και με τις συναλλαγές μίλησαν την ίδια γλώσσα
Καθώς στην ποικιλότητα η επιβίωση εναποθέτει τη μητέρα
Στο αμάλγαμα και την επιμιξία κοινές υφάναν γενιές
Κι΄ όσοι κτήτορες λίγοι των αγελάδων ήσαν Αυτοί να νοούνται
Και πτωχοί οι κολίγοι που βόσκαν των Άλλων το πλήθος
Και οι κτήτορες οι συν καιρώ κατισχύσαντες
Στην αιχμή του δόρατος συνέπτυξαν έθνος επί Αυτών τε και των Άλλων ένα
Γιατί με βία, συναλλαγή κι' επιμιξία μεγαλύνονται πάντα τα έθνη
Ύστερα ήρθαν οι με λίγα πολυβόλα του Σταυρού οι λατρεύοντες
Την εξέγερση των πτωχών να κάνουν ανέλπιδη και κάθε συναλλαγή
Των ισχυρών την φιλία έτσι εξαγοράσαντες τον πλούτο κατέκτησαν του Υψιπέδου
Και τις ψυχές Αυτών και των Άλλων βαφτίσανε
Εν Χριστώ με ονόματα Χρυσόστομο και Αθώο κι’ Αμώμητη
Σταθμίζοντας ύστερα τις μύτες, τα κρανία και το παράστημα
Μ΄ανθρωπομέτρες βγαλμένους στον Αιώνα των Φώτων
Του καθενός ιθαγενούς θεσπίσαν φυλές ανύπαρκτες πριν
Στην Αποικία απλώς δηλώνοντας τον βαθμό της υποτέλειας
Ψιλώνοντας την παλιά εξουσία Αυτών κι' επιστασία δίνοντας έναντι
Eπί των Άλλων κουρμπάτσι μόνο, αγγαρείες και φόρους διπλούς

Της μεταξύ τους συνύπαρξης σκάψαν το χάος.

                    Από το  http://www.uganda-visit-and-travel-guide.com/rwanda-history.html

Ωστόσο κάτι έγινε και μαράγκιασε των ευρωπαίων το σθένος
Στην μεταξύ τους διένεξη του τελευταίου πολέμου
Και μη μπορώντας τις ωδύνες του καιρού τους
Να κερδίσουν κι’ Αυτονών την αφύπνιση
Νέα οπώρα έφεραν την Ανεξαρτησία
Κι’ οπερέττα μια γραβάτα για πρόεδρο
Και των Άλλων την οργή Δημοκρατία
Του πλήθους τα παλιά τα πάθη δαυλίζοντας
Τον ζυγό τους γελάσαν πως έτσι τινάζουν
Με Αυτούς να εκδιώξουν για τυράννους και ξένους
Ταραχές κάνοντας και φόνους και φωτιές
Αρκετοί απ’ Αυτούς έφυγαν τότε συν γυναιξί και τέκνοις και πήραν όπλα
Και μετά χρόνια πολλά τα παιδιά τους γίναν αντάρτικο κανονικό
Και γύρισαν πίσω, ούτε πλέον ποιμένες κι' ισχυροί, μόνο μειονοτικοί και πρόσφυγες
Τα λίγα εκείνα στρέμματα και τα στόματα που συνεχώς πληθύνονταν απειλώντας
Ξύνοντας τις πληγές να μη βρούνε επούλωση. Τις ωφελείται;
Οι Βατούσι, οι Βαχούτου, τσαλακωμένες ταυτότητες αλλάζοντας νόημα στις εποχές
Το νερό παίρνει το σχήμα της στάμνας, το νερό των ανθρώπων
Υπάρχει στη φρίκη του τώρα παρά στην ρευστή των αιώνων κατάσταση
Γεωστρατηγικές οντότητες των ινστιτούτων αθύρματα στην άκρη του γκρεμού

Το πρώτο τραύμα καταδικάζοντας στην επανάληψη.



  Από το μπλογκ της Όλγας:   allbyme.wordpress.com/2009/01 (Η Όλγα είναι μαθήτρια).  Το 1994, μια τέτοια ταυτότητα (με τη μνεία τούτσι) σε έστελνε στον βέβαιο θάνατο.

Ένα έργο τέχνης είναι αυθύπαρκτο. Δεν έχει ανάγκη από επεξηγήσεις. Αν λοιπόν εγώ αισθάνομαι πως πρέπει να σας παραπέμψω κάπου έξω από το ποίημα που έγραψα,  είναι γιατί κατά βάθος φοβάμαι πως δεν είναι καλό. Όπως κι' αν έχει, αν αισθανθείτε κάποια παραπάνω περιέργεια για την Ρουάντα και την Ιστορία της από αρχαιοτάτων χρόνων ως το 1994, σας προτείνω το Leave None to Tell the Story της οργάνωσης για τα ανθρώπινα δικαιώματα  Human Rights Watch, όπως και το The Rwanda Crisis: History of a Genocide του Gerard Prunier, με προεπισκόπιση του βιβλίου. Σχετικά με την καταγωγή των χούτου και των τούτσι, πολύ αξιόπιστη η ανάλυση του Mahmood Mamdani στο When victims become killers: colonialism, nativism, and the ... - Αποτέλεσμα Google Books   (ο σύνδεσμος στέλνει επίσης σε προεπισκόπηση, ρίξτε μια ματιά στο κεφάλαιο The origins of hutu and tutsi).

                                                                Ανασφαλής, Βασίλης Νικολαΐδης

2 σχόλια:

ΡΟΥΑΝΤΑ ΝΗΣΙ-ΜΙΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΝΙΚΟΛΑΙΔΗ είπε...

Ξέχασα να διευκρινήσω πως η ελληνική βιβλιογραφία είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Γι' αυτό και παραθέτω μόνο την αγγλική.

Βασίλης Νικολαΐδης

ΡΟΥΑΝΤΑ ΝΗΣΙ-ΜΙΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΝΙΚΟΛΑΙΔΗ είπε...

Δοκιμάστε το λήμα Ρουάντα στην Βικιπαίδεια, πάντως.